Халыкара туган тел көне
(Икенче кече төркемдә тематик дәрес конспекты)
Гөлфия МИЯССАРОВА,
Азнакайдагы
21 нче катнаш төрдәге
балалар бакчасы тәрбиячесе
Максат: балаларны бәйрәм – Халыкара туган тел көне белән таныштыру.
Бурыч:
Белем бирү:
– туган телнең нәрсә икәнен һәм ни өчен аны туган тел дип әйтүләрен төшендерергә.
Үстерүче:
– балаларны телләр белән кызыксындыру һәм кызыксынуны үстерү.
Тәрбия:
– туган телгә хөрмәт һәм мәхәббәт тәрбияләү.
Дәрес барышы.
Сюрприз момент.
Бүген безгә кунакка аю баласы килде, ул үзе белән нинди матур җир шары – глобус алып килгән.
Глобус – планетабызның кечкенә моделе.
Без яши торган планета җир дип атала. Җир йөзендә төрле милләт кешеләре яши һәм төрле телләрдә сөйләшә.
Мәсәлән, менә монда Кытай иле. Кытайда кытайлылар яши һәм алар кытай телендә сөйләшәләр.
Монда Англия. Анда аңгличаннар һәм башка милләт вәкилләре яши, алар инглиз телендә сөйләшәләр.
Безнең ил Россия. Безнең ил бик зур һәм бездә дә төрле милләт кешеләре яши. Аларның һәммәсе русча һәм үз туган телләрендә сөйләшәләр.
Бүген без Халыкара туган тел көне турында сөйләшәчәкбез. Ул 21 февральдә билгеләп үтелә. Һәр халыкның үз теле бар. Туган тел – ул безнең әниләр, әтиләр, әбиләр һәм бабайлар сөйләшә торган тел. Телсез яши алмыйбыз. Анда без сөйләшәбез, шигырьләр сөйлибез, җырлар җырлыйбыз, шул телдә без уйлыйбыз, укыйбыз һәм үз фикерләребезне белдерәбез. Балалар без сезнең белән үз Ватаныбызны, үз телебезне һәм халкыбызны яратырга тиеш!
П. Воронько язган шигырьне тыңлагыз
Жура-жура – торна!
Ул җирне йөз әйләнеп чыкты.
Әйләнеп чыктым, әйләнеп чыктым.
Канатларын, аякларын ныгытты,
Без торнадан сорадык:
Иң яхшы җир кайда ул?
Җавап бирде очып үткәндә:
– Туган яктан яхшырак булмас шул.
Безнең Россия бик зур ил, анда төрле милләт халыклары һәм һәр халыкның үз мәдәнияте, тарихы, гореф-гадәтләре һәм туган теле яши.
Егетләр, аю баласы конверт китерде, әйдәгез карыйк, анда нәрсә бар икән?
Балалар, табышмакларны чишәргә булышыгыз.
- Язын үсәләр,
Көзен коелалар
(Яфраклар)
- Ул кыш буе бик озак йоклады,
Уң аягын имгән,
Уянгач, үкерә башлады.
Бу җәнлек урманныкы…
(аю)
- Чәчәктә – чәчәк,
Чәчәк согы эчә.
(күбәләк)
- Ачулы, кагылгысыз
Караңгы урманда яши.
Энәләре бик күп,
Җепләре никтер юк.
(керпе)
- Анда җәнлекләр яши
Җиләк, гөмбәләр үсә.
Адашырсың тик керсәң,
Өлкәннәрсең син йөрсәң,
(урман)
Безнең татар теле бай һәм матур, анда күпме сүзләр, чагыштырулар ярдәмендә без табышмакларны чишә, хикәяләр төзи, әкиятләр уйлап таба, шигырьләр яза һәм аралаша алабыз.
Балалар, Мишка сезнең белән уйнарга тели.
«У медведя во бору» халык уены.
Балалар, дәрес сезгә ошадымы?
Бүген без нәрсә турында сөйләштек?
Кунакка кем килде?
Сез бик унган, акыллы, уйлаучан балалар. Игътибарыгыз өчен рәхмәт сезгә. Аю баласына урманга дуслары янына кайтырга вакыт. Ләкин ул сезнең өчен тагын бер сюрприз әзерләде. Кыю егет булганыгыз һәм бүгенге эшебезне онытмавыгызны теләп, сезгә бүләкләр әзерләде.